ضرورت و اهمیت مطالعه فرهنگ

مطالعه علمی فرهنگ به خاطر اهمیتی است که امروزه انسان شناسی علمی پیدا کرده است. امواج اثبات گرایی و نو اثبات گرایی قلمرو علوم انسانی را نیز در نوردیده است. بنابراین تلاش برای مرزبندی علمی فرهنگ، از مساعی عالمان علوم انسانی- اجتماعی جدید است.

فرهنگ موضوعی سهل و دشوار است. سخن گفتن عادی از آن سهل است و مطالعه علمی نمودن پیرامون آن دشوار است. از این جهت تبیین علمی آن یک ضرورت است.گسترده گرفتن مفهوم فرهنگ به عنوان همه فرآورده ها و تولیدات انسانی، نزد بسیاری از جامعه شناسان واجد این پیام نیز هست که محور توسعه و پیشرفت در همه اعصار، انسان فرهنگی است. موجود زنده ای که از ماهیت غریزی و زیستی فاصله گرفته و استعدادها و هویت انسانی خود را شکوفا ساخته است. حتی کسانی چون لوی استراوس فرانسوی تمایز بین فرهنگ و طبیعت را نارسا می دانند و معتقدند که طبیعت نیز جزئی از فرهنگ است. زیرا طبیعت به عنوان مفهوم، برداشتی انسانی و انتزاعی است.

در جامعه شناسی فرهنگ شناسنامه یک جامعه است. فرهنگ مثل خیلی از موارد دیگر می تواند مورد توجه قرار گیرد و با توجه به ادبیات ما فرهنگ بخشی از درون انسان و بعد معنوی در نظر گرفته می شود . تعالی بخش انسانهاست. فرهنگ یک پایه و اساس برای رشد فرهنگی محسوب می شود.

امروزه  جوامعی که وجود دارد و مسایلی که با اجتماع ارتباط دارد ، پیشینیان ساخته اند که همین امر ارتباط بین نسلی را برقرار می کند. به قول آگوست کنت ، جامعه ترکیبی از مردگان و زندگان است و ما بر شانه گذشتگان ایستاده و آینده را تماشا می کنیم.

اما برای اینکه ضرورت فرهنگ را مورد بررسی قرار دهیم باید به بحث فرهنگ و توسعه نگاهی ویژه داشته باشیم که شامل موارد زیر است.

1 – فرهنگ توسعه ==> در جامعه چقدر باورها و نگرش ها زمینه ساز توسعه می باشد؟

برای رسیدن به توسعه باید زمینه های فرهنگی وجود داشته باشد.

اهل پس انداز هستیم یا نه؟

اهل تلاش هستیم یا نه ؟

 2 – توسعه و فرهنگ ==> دولت ها به عنوان یک بخش از نظام که وظیفه فراهم نمودن امکانات را برای عموم مردم بر عهده دارند.

کتاب – کتابخانه – سالن نمایش

 3 – توسعه فرهنگی ==> هرگونه اقدام توسعه ای ( سیاسی – اقتصادی – اجتماعی – نظامی - ... ) باید مبتنی بر فرهنگ جامعه باشد. باید زمینه فرهنگی وجود داشته باشد.

به طور مثال آلمان اولین کشوری که کمربند ایمنی رانندگان را مورد استفاده قرار داد، ابتدا از مردمانش نظر سنجی به عمل آمد و بعد اجرا شد. که بعدها در سایر ملل نیز مبتنی بر فرهنگ و باور مردم شد.